Evlilik vaadiyle dolandırıcılık, gerçekte evlenme niyeti bulunmayan kişinin evlilik sözünü bir aldatma aracı olarak kullanıp karşı taraftan para, altın, taşınır veya taşınmaz ya da başka bir maddi yarar sağlamasıdır. Türk Ceza Kanunu’nda bu adla bağımsız bir suç tipi yoktur; olayın özelliklerine göre basit dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık hükümleri uygulanabilir.
Her tutulmayan evlilik sözü suç değildir. İlişkinin anlaşmazlık nedeniyle sona ermesi, taraflardan birinin sonradan evlenmekten vazgeçmesi veya nişanın bozulması tek başına dolandırıcılığı kanıtlamaz. Ceza sorumluluğu için başlangıçtan itibaren mevcut hileli bir planın, bu plan nedeniyle gerçekleşen malvarlığı zararının ve failin sağladığı haksız yararın ortaya konulması gerekir.
Evlilik Vaadiyle Dolandırıcılık Suçu Nedir?
Evlilik vaadiyle dolandırıcılık, çoğu olayda TCK m.157’deki dolandırıcılık suçunun somut bir görünümüdür. Buna göre kişi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla mağdurun kararını etkiler; mağdur bu aldatmanın sonucu olarak para veya ekonomik değeri bulunan başka bir varlığı devreder ve fail ya da üçüncü kişi haksız yarar sağlar.
Örneğin failin gerçekte evli olmasına rağmen kendisini bekâr göstermesi, sahte bir aile tanışması düzenlemesi, düğün hazırlığı görüntüsü verip sürekli para istemesi ve menfaat sağladıktan sonra kimliğini gizleyerek ortadan kaybolması birlikte değerlendirildiğinde dolandırıcılık şüphesi doğabilir. Ancak sonuç, tek bir mesaja veya ilişkinin bitmiş olmasına göre değil, olayların bütünü ve deliller üzerinden belirlenir.
Evlilik Vaadiyle Kandırmak Her Zaman Suç mudur?
Hayır. Evleneceğini söyleyip daha sonra karar değiştirmek, ahlaki veya özel hukuk bakımından sonuç doğurabilse de tek başına ceza hukukunda dolandırıcılık değildir. Ceza hukukunun ilgilendiği nokta, evlilik sözünün baştan beri maddi çıkar sağlamak için oluşturulmuş hileli bir düzenin parçası olup olmadığıdır.
| Dolandırıcılık şüphesini güçlendiren olgular | Tek başına dolandırıcılığı göstermeyen olgular |
|---|---|
| Sahte kimlik, meslek, gelir veya medeni hâl bilgisi | İlişkinin sonradan anlaşmazlıkla bitmesi |
| Kurgulanmış aile tanışması ya da sahte belgeler | Verilmiş evlilik sözünden vazgeçilmesi |
| Sürekli değişen acil para talepleri | Nişanın tek taraflı bozulması |
| Para alındıktan sonra hesabın kapatılması ve iletişimin kesilmesi | İlişki sırasında olağan hediyeler verilmesi |
| Aynı yöntemin başka kişilere de uygulanması | Tarafların evlilik planında uzlaşamaması |
| Başlangıçtan beri evlenmeye imkân vermeyen durumların bilinçli gizlenmesi | Sonradan ortaya çıkan ekonomik veya ailevi sorunlar |
Bu olguların hiçbiri tek başına kesin hüküm doğurmaz. Savcılık ve mahkeme, ilişkinin gerçekliği, tarafların davranışları, para taleplerinin gerekçesi, kullanılan yalanların niteliği ve menfaat sağlandıktan sonraki hareketleri birlikte değerlendirir.
Evlilik Vaadiyle Dolandırıcılık Suçunun Şartları Nelerdir?
Suçun oluşması için genel olarak şu unsurların birlikte bulunması gerekir:
- Hileli davranış: Basit bir sözden daha güçlü, mağduru yanıltmaya elverişli davranışlar bulunmalıdır. Sahte kimlik, kurmaca aile üyeleri, sahte düğün hazırlıkları veya gerçeğe aykırı mali hikâyeler buna örnek olabilir.
- Aldatma: Mağdur, hilenin etkisiyle yanlış bir kanaate düşmelidir.
- Malvarlığına ilişkin tasarruf: Mağdur, bu yanlış kanaat nedeniyle para göndermeli, altın vermeli, borç ödemeli, kredi çekmeli veya ekonomik değeri olan başka bir işlem yapmalıdır.
- Zarar ve haksız yarar: Mağdur ya da üçüncü kişi zarar görürken fail veya bir başkası yarar sağlamalıdır.
- Nedensellik bağı: Para veya eşya devri, hileli davranışların sonucu olmalıdır.
- Kast: Fail, hileyi ve doğuracağı zararı bilerek maddi yarar elde etme amacıyla hareket etmelidir.
Evlilik vaadiyle yaşanan uyuşmazlıklarda en kritik konu çoğunlukla kasttır. Çünkü evlenme kararının değişmesi mümkündür. Bu nedenle failin yalnızca sonradan evlenmemesi değil, maddi menfaati alırken gerçek niyetinin ne olduğu araştırılır.
Baştan Dolandırıcılık Kastı Nasıl Anlaşılır?
Bir kişinin iç dünyası doğrudan görülemeyeceği için kast, dış dünyaya yansıyan davranışlardan çıkarılır. Aşağıdaki veriler başlangıçtaki kastın değerlendirilmesinde önem taşıyabilir:
- İlişkinin ilk döneminden itibaren tekrarlanan para ve altın talepleri
- Talep gerekçelerinin banka, hastane veya üçüncü kişi kayıtlarıyla çelişmesi
- Gerçek ad, yaş, medeni hâl, iş veya adres bilgilerinin saklanması
- Başkasına ait fotoğraf ya da belgelerin kullanılması
- Evliliğin sürekli yeni bir ödeme koşuluna bağlanması
- Nikâh veya düğün için somut adım atılmaması; buna karşılık sürekli menfaat istenmesi
- Failin aynı senaryoyu başka kişilere de uyguladığını gösteren veriler
- Para gönderildikten hemen sonra telefon, profil veya hesapların kapatılması
- Paranın söylenen amaç dışında kullanılması
- Yakınların da rol aldığı kurmaca tanışma veya güven oluşturma düzeni
Buna karşılık uzun süreli gerçek bir ilişki, ailelerin tanışması, fiilî ve tutarlı evlilik hazırlıkları, paranın açıkça borç olarak verilmesi ve ayrılığın sonradan gelişen sebeplere dayanması dolandırıcılık kastı değerlendirmesini değiştirebilir. Her dosyada zaman çizelgesi kurulması bu nedenle önemlidir.
Hangi Davranışlar Dolandırıcılık Sayılabilir?
Somut olayın diğer unsurları da mevcutsa şu davranışlar dolandırıcılık kapsamında değerlendirilebilir:
- “Düğün salonu kaporası”, “ev eşyası”, “nikâh işlemi” veya “ortak ev” bahanesiyle para alıp gerçekte hiçbir işlem yapmamak
- Evlenebilmek için borçların kapanması gerektiğini söyleyerek sürekli para istemek
- Evlilikten hemen önce geri ödeneceği söylenerek kredi çektirmek ve parayı almak
- Sahte sağlık sorunu, cenaze veya ailevi kriz kurgusuyla para ya da altın temin etmek
- Kendisini yüksek gelirli, kamu görevlisi veya belirli bir meslek sahibi gibi gösterip güven oluşturmak
- Gerçekte evli olduğunu veya farklı kimlik kullandığını bilerek saklamak ve bu yolla menfaat sağlamak
- Evlilik sitesi ya da sosyal medya üzerinden aynı senaryoyla birden fazla kişiden para toplamak
Bu örneklerde yalnızca yalanın varlığı yeterli değildir. Yalanın mağduru kandırmaya elverişli bir hileye dönüşmesi ve maddi menfaatin bu nedenle sağlanması gerekir.
Evlilik Vaadiyle Oyalamak Suç mudur?
Bir kişiyi evlilik vaadiyle uzun süre oyalamak, tek başına dolandırıcılık suçu değildir. Oyalama sırasında para veya ekonomik değer elde edilmemişse TCK m.157’de aranan haksız yarar ve malvarlığı zararı unsurları kural olarak oluşmaz.
Ancak oyalama, düzenli para taleplerinin devamını sağlamak için kullanılan planlı bir yöntemse farklı değerlendirme yapılabilir. Örneğin her ertelenen nikâh tarihi için yeni bir masraf ileri sürülmesi, gerçeğe aykırı belgeler gösterilmesi ve bu yolla ödemelerin sürdürülmesi hileli planın parçası olabilir.
Kişilik haklarına saldırı, özel görüntülerin kullanılması, tehdit, şantaj veya ısrarlı takip gibi başka fiiller varsa bunlar dolandırıcılıktan bağımsız suçlar ya da hukuki talepler doğurabilir.
Sosyal Medya veya Evlilik Sitesi Üzerinden Dolandırıcılık
Instagram, TikTok, Facebook, WhatsApp, Telegram, arkadaşlık uygulaması veya evlilik sitesi üzerinden tanışılması tek başına olayın nitelikli dolandırıcılık olduğu anlamına gelmez. TCK m.158/1-f bakımından bilişim sisteminin yalnızca iletişim aracı olarak mı kullanıldığı, yoksa hileli düzenin kurulmasını, geniş kitlelere ulaşılmasını, sahte profil oluşturulmasını ve menfaat teminini sağlayan bir araç hâline mi getirildiği incelenir.
Örneğin sistematik biçimde hazırlanmış sahte profil, başkasına ait fotoğraflar, sahte belgeler, birden fazla mağdura ulaşma ve dijital ödeme yönlendirmesi birlikte kullanılmışsa nitelikli hâl gündeme gelebilir. Buna karşılık gerçek hayatta başlayan bir ilişkide yalnızca mesajlaşmanın WhatsApp üzerinden yapılmış olması otomatik olarak TCK m.158/1-f uygulanmasını gerektirmez.
Nitelendirme ceza miktarını, uzlaştırma usulünü ve dosyada yapılacak araştırmayı etkileyebileceğinden olayın teknolojiyle bağlantısı ayrıntılı anlatılmalıdır.
Evlilik Vaadiyle Dolandırıcılık Suçunun Cezası Nedir?
| Suçun hukuki niteliği | Temel yaptırım | Uzlaştırma |
|---|---|---|
| Basit dolandırıcılık — TCK m.157 | 1 yıldan 5 yıla kadar hapis ve 5.000 güne kadar adli para cezası | Evet |
| Nitelikli dolandırıcılık — TCK m.158 | 3 yıldan 10 yıla kadar hapis ve 5.000 güne kadar adli para cezası | Hayır |
Nitelikli dolandırıcılığın bazı hâllerinde hapis cezasının alt sınırı dört yıldır ve adli para cezası suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz. Birden fazla mağdur, birden çok eylem, iştirak, zincirleme suç, etkin pişmanlık ve takdiri indirim gibi hükümler sonuç cezayı değiştirebilir.
“Ceza kesinlikle paraya çevrilir” veya “ilk suçta hapis olmaz” şeklindeki genellemeler doğru değildir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, erteleme veya seçenek yaptırımlar; belirlenen sonuç ceza, adli sicil, zarar giderimi ve diğer kanuni koşullar üzerinden değerlendirilir.
Evlilik Vaadiyle Dolandırıldım, Ne Yapmalıyım?
Şüphe ortaya çıktığında amaç, karşı tarafla tartışmayı büyütmek değil, mevcut delilleri kaybetmeden hukuki başvuruya hazırlanmaktır.
İlk aşamada yapılabilecekler
- Yazışmaları silmeyin; hesabı engellemeden önce konuşmanın tamamını ve profil bilgilerini koruyun.
- Banka dekontlarını, hesap numaralarını, işlem tarihlerini ve açıklamalarını indirin.
- Olayları ilk tanışmadan son ödemeye kadar tarih sırasına koyun.
- Elden verilen para veya eşyaya ilişkin tanık, mesaj, kamera ve satın alma kayıtlarını belirleyin.
- Kullanılan telefon numarası, kullanıcı adı, e-posta adresi ve bağlantıları not edin.
- Aynı kişiye ait olabileceğini düşündüğünüz başka hesapları ekran görüntüsü ve bağlantısıyla kaydedin.
- Tehdit veya şantaj varsa iletişimi sürdürmek yerine kolluk ya da savcılığa başvurun.
- Karşı tarafın hesabına hukuka aykırı biçimde girmeyin; şifre kırmayın ve delil üretmeye çalışmayın.
Olay, eldeki belgelerle birlikte Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluğa bildirilebilir. Başvuruda yalnızca “dolandırıldım” denmesi yerine kullanılan hileler, her ödemenin nedeni, tarih ve tutarlar, şüphelinin bilinen bilgileri ve talep edilen araştırmalar açıkça gösterilmelidir.
Ceza soruşturması ve kovuşturması sırasında savcılık banka hareketlerini, abonelik ve hesap bilgilerini, gerektiğinde platform kayıtlarını, tanık beyanlarını ve diğer teknik verileri araştırabilir. Koruma tedbirlerine karar verilmesi ise kanuni koşullara ve yetkili makamın değerlendirmesine bağlıdır.
Hangi Deliller Toplanmalıdır?
Evlilik vaadiyle dolandırıcılıkta deliller, ilişkinin gerçek seyrini ve para taleplerinin hileyle bağlantısını göstermelidir.
Dijital deliller
- WhatsApp, SMS ve sosyal medya yazışmalarının tamamı
- Kullanıcı adı, profil bağlantısı, profil değişiklikleri ve hesap kimliği
- Sesli mesajlar, e-postalar ve görüntülü görüşme kayıtları
- Gönderilen sahte belge veya fotoğrafların asılları
- Platform bildirimleri, tarih ve saat bilgileri
- Cihazda bulunan orijinal konuşma ve medya dosyaları
Yalnızca seçilmiş birkaç ekran görüntüsü, konuşmanın bağlamını göstermeyebilir. Mümkünse sohbet dışa aktarılmalı, dosyaların orijinalleri korunmalı ve cihaz değiştirilmeden yedek alınmalıdır. Noter tespiti veya teknik inceleme ihtiyacı somut olaya göre değerlendirilebilir.
Mali deliller
- Banka ve FAST/EFT/havale dekontları
- Kredi sözleşmeleri ve kredi tutarının nereye aktarıldığını gösteren kayıtlar
- Kredi kartı ekstreleri
- Altın ve değerli eşya faturaları
- Kargo ve teslim belgeleri
- Elden ödemeyi doğrulayabilecek yazışma, tanık ve kamera kayıtları
- Şüphelinin yönlendirmesiyle üçüncü kişiye yapılan ödemeler
Kast ve hileyi gösterebilecek deliller
- Medeni hâl, kimlik, iş veya gelir hakkında çelişkili beyanlar
- Aynı fotoğraf ya da senaryoyla açılmış başka profiller
- Benzer şekilde zarar gördüğünü söyleyen başka kişilerin bilgileri
- Sahte aile üyeleri veya aracı kişilerle yapılan konuşmalar
- Gerçekleştirilmeyen düğün, ev veya seyahat rezervasyonları
- Paranın talep edilen amaçtan farklı kullanıldığını gösteren kayıtlar
Delil elde ederken başkasının hesabına izinsiz girmek, haberleşmesini hukuka aykırı biçimde ele geçirmek veya özel hayatını ihlal etmek yeni bir hukuki sorun doğurabilir. Ses ve görüntü kaydının hukuka uygunluğu olayın özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Elden Verilen Para Nasıl İspatlanır?
Elden ödeme, banka transferine göre daha zor ispatlanır; ancak imkânsız değildir. Paranın alındığının mesajla kabul edilmesi, ödeme anındaki tanıklar, bankadan aynı gün yapılan nakit çekim, kamera kaydı, altın veya eşyanın faturası ve sonraki iade vaatleri birlikte kullanılabilir.
“Sana verdiğim parayı ne zaman ödeyeceksin?” sorusuna verilen açık bir yanıt, borcun veya teslimin kabulü bakımından önemli olabilir. Bununla birlikte karşı tarafı tuzağa düşürmek, tehdit etmek veya hukuka aykırı kayıt almak yerine mevcut iletişim doğal hâliyle korunmalıdır.
Şikâyet Süresi Var mı?
TCK m.157’deki basit dolandırıcılık ile TCK m.158’deki nitelikli dolandırıcılık kural olarak şikâyete bağlı değildir. Bu nedenle genel altı aylık şikâyet süresi bu suçlar için uygulanmaz. Savcılık, suç şüphesini öğrendiğinde resen soruşturma yapabilir.
Bu durum başvurunun ertelenebileceği anlamına gelmez. Hesap ve iletişim kayıtlarının elde edilmesi, başka mağdurların belirlenmesi ve paranın izlenmesi bakımından gecikme dosyayı zorlaştırabilir.
Uzlaştırma Uygulanır mı?
Basit dolandırıcılık suçu uzlaştırma kapsamındadır. Soruşturma veya kovuşturma sırasında kanuni koşullar varsa dosya uzlaştırma bürosuna gönderilir. Uzlaşmanın şartları tarafların serbest iradesiyle belirlenir.
Nitelikli dolandırıcılık uzlaştırma kapsamında değildir. Olayın TCK m.157 veya m.158 kapsamında nitelendirilmesi bu nedenle yalnızca ceza miktarı açısından değil, uygulanacak usul bakımından da önemlidir.
Zamanaşımı Ne Kadardır?
Basit dolandırıcılıkta genel dava zamanaşımı süresi sekiz yıl, nitelikli dolandırıcılıkta on beş yıldır. Kesilme ve durma nedenleri süre hesabını değiştirebilir. Birden fazla ödemenin bulunduğu dosyalarda suç tarihi ile zincirleme suç değerlendirmesi ayrıca yapılmalıdır.
Nişanın bozulmasından doğan özel hukuk taleplerinde ise farklı ve çok daha kısa süreler uygulanabilir. Bu nedenle ceza zamanaşımı süresinin uzun olması, para veya hediyelerin iadesi için açılacak hukuk davasının da aynı süreye tabi olduğu anlamına gelmez.
Görevli ve Yetkili Mahkeme Hangisidir?
25 Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikten sonra hem basit hem de nitelikli dolandırıcılık suçundan açılacak yeni davalarda kural olarak asliye ceza mahkemesi görevlidir. Daha önce ağır ceza mahkemesinde açılmış ve görülmekte olan dosyalar bakımından geçiş hükümleri ve dosyanın usul durumu ayrıca incelenmelidir.
Yetkili mahkeme belirlenirken hileli davranışların yapıldığı yer, mağdurun malvarlığı tasarrufunda bulunduğu yer ve haksız yararın sağlandığı yer gibi bağlantılar dikkate alınabilir. İnternet üzerinden ve farklı şehirlerde gerçekleşen olaylarda yetki ayrıca tartışmalı olabilir.
Para, Altın ve Hediyeler Nasıl Geri Alınır?
Ceza soruşturmasının amacı suçun ve failin belirlenmesidir. Mağdur, ceza davasına katılabilir; ancak para, altın veya eşyanın iadesi ile tazminat talepleri için olayın niteliğine göre ayrıca hukuk davası ya da icra takibi gerekebilir.
Verilen şeyin hukuki niteliği önemlidir:
| Verilen değer | Olası hukuki değerlendirme |
|---|---|
| Geri ödenmek üzere verilen para | Borç/alacak ilişkisi ve dolandırıcılık iddiası birlikte incelenebilir |
| Hileyle alınan para veya altın | Ceza soruşturması yanında iade, sebepsiz zenginleşme veya tazminat talebi gündeme gelebilir |
| Hukuken geçerli nişan sırasında verilen alışılmışın dışındaki hediye | TMK m.122 kapsamında geri verme talebi değerlendirilebilir |
| Olağan doğum günü veya ilişki hediyesi | Nişan hediyesi ya da geri verilmesi gereken değer olup olmadığı somut olaya göre belirlenir |
| Düğün ve ortak yaşam için yapılan masraf | Nişanın bozulma sebebi, kusur ve TMK m.120 koşulları incelenir |
Nişan, karşılıklı evlenme vaadiyle kurulan hukuki bir ilişkidir. Nişanlılık evlilik dışında sona ererse nişanlıların veya kanunda sayılan yakınların verdiği alışılmışın dışındaki hediyeler geri istenebilir. Aynen veya mislen iade mümkün değilse sebepsiz zenginleşme hükümleri gündeme gelir.
Bu talepler aile hukuku ve borçlar hukuku kurallarıyla birlikte değerlendirilmelidir. Nişanlılığın sona ermesinden doğan dava hakları bakımından bir yıllık zamanaşımı bulunduğu unutulmamalıdır.
Maddi ve Manevi Tazminat İstenebilir mi?
Evlilik vaadiyle kandırılan kişi, koşulları varsa ceza sürecinden ayrı olarak maddi veya manevi tazminat talep edebilir. Ancak yalnızca ilişkinin bitmesi ya da evlenme sözünün tutulmaması otomatik olarak manevi tazminat hakkı vermez.
Hukuken geçerli bir nişanlılıkta, nişanın haklı sebep olmaksızın bozulması veya taraflardan birine yükletilebilen sebeple sona ermesi hâlinde evlenme amacıyla yapılan makul harcamalar için TMK m.120 kapsamında maddi tazminat gündeme gelebilir. Nişanın bozulması kişilik hakkına saldırı oluşturmuşsa TMK m.121 kapsamında manevi tazminat değerlendirilebilir.
Nişanlılık bulunmayan olaylarda haksız fiil veya sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanabilir. Talebin dayanağı, görevli mahkeme ve zamanaşımı her somut olayda ayrıca belirlenmelidir. Tazminat hukuku bakımından zararın türü, miktarı, illiyet bağı ve deliller ayrı ayrı ortaya konulmalıdır.
Yargıtay Evlilik Vaadiyle Dolandırıcılıkta Neye Bakar?
Yargıtay kararlarında öne çıkan temel yaklaşım, hilenin ve başlangıçtaki dolandırıcılık kastının somut delillerle ispatlanmasıdır. Evlilik amacıyla tanışan kişilerin bir süre birlikte olması, ardından taraflardan birinin ayrılması ve verilen hediyeleri yanında götürmesi tek başına mahkûmiyet için yeterli görülmeyebilir.
Yargıtay 15. Ceza Dairesinin 2013/723 E., 2014/14637 K. sayılı kararına konu olayda; evlilik niyetinin başlangıçtan itibaren sahte olduğuna ve sanıkların haksız menfaat sağlama kastıyla hareket ettiğine dair yeterli delil bulunmaması üzerinde durulmuştur. Buna karşılık Yargıtay 15. Ceza Dairesinin 2012/17920 E., 2014/10942 K. sayılı kararında; evlilik düzeni içinde başlık parası ve altın alındıktan sonra mağdurun araçtan indirilip kaçılması biçimindeki planlı hareketlerin dolandırıcılık kabul edilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.
Bu kararlar şu ayrımı gösterir:
- Gerçek bir ilişkinin sonradan bozulması ceza hukuku bakımından tek başına yeterli değildir.
- Baştan kurulmuş senaryo, koordineli hareket, gerçek dışı beyanlar ve menfaat alındıktan hemen sonra planlı kaçış dolandırıcılık kastını gösterebilir.
- Hile ve kast her olayda kendi delilleriyle değerlendirilir.
Emsal kararlar yol gösterici olmakla birlikte farklı olayda otomatik sonuç doğurmaz. Kararın tarihi, uygulanan kanun metni ve somut olayın özellikleri mutlaka dikkate alınmalıdır.
Evlilik Vaadiyle Dolandırıcılık İddiasında Savunma
Hakkında bu suçtan soruşturma yürütülen kişi açısından da temel mesele, ilişkinin gerçek niteliği ve para transferinin hukuki sebebidir. Savunmada yalnızca “hediyeydi” veya “borçtu” demek yerine ilişkinin zaman çizelgesi, evlilik için atılan somut adımlar, aile görüşmeleri, rezervasyonlar, ortak harcamalar, geri ödemeler ve ayrılığın gerçek sebebi delilleriyle sunulmalıdır.
Mağdurun zarar gördüğünü düşünmesi, şüphelinin otomatik olarak suçlu olduğu anlamına gelmez. Mahkûmiyet için suçun tüm unsurlarının her türlü makul şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delillerle ispatlanması gerekir. Buna karşılık sonradan oluşturulan belgeler, mesajların silinmesi veya tanıklara baskı yapılması savunmaya zarar verebilir ve ayrı hukuki sonuçlar doğurabilir.
Sık Sorulan Sorular
Evlilik vaadiyle kandırmak suç mu?
Her evlilik vaadinin tutulmaması suç değildir. Kişi baştan beri evlenme niyeti olmadan hileli davranışlarla karşı taraftan maddi yarar sağlamışsa dolandırıcılık suçu oluşabilir.
Evlilik vaadiyle dolandırıldım, nereye başvurmalıyım?
Eldeki yazışma, banka kaydı ve diğer belgelerle Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluğa başvurulabilir. Para ve hediyelerin iadesi ya da tazminat için ayrıca hukuk davası veya icra yolu gerekebilir.
Evlilik vaadiyle oyalamak suç mudur?
Maddi menfaat ve hileli plan yoksa yalnızca oyalama kural olarak dolandırıcılık değildir. Oyalama, sürekli para almayı sağlayan hileli düzenin parçasıysa suçun değerlendirilmesinde önem kazanır.
WhatsApp yazışmaları delil olur mu?
Hukuka uygun elde edilen WhatsApp yazışmaları delil olarak değerlendirilebilir. Konuşmanın tamamı, tarih-saat bilgileri ve orijinal cihaz korunmalıdır; yalnızca seçilmiş ekran görüntüleri bağlamı göstermeyebilir.
Sosyal medyada tanışmak suçu otomatik olarak nitelikli hâle getirir mi?
Hayır. Bilişim sisteminin yalnızca haberleşme için kullanılması ile hileli planın kurulması ve menfaat sağlanmasında araç edilmesi aynı değildir. TCK m.158/1-f uygulaması somut kullanıma göre belirlenir.
Gönderdiğim parayı geri alabilir miyim?
Paranın hileyle alındığı, borç olarak verildiği veya iadesi gereken bir değer olduğu delillerle kanıtlanabilirse geri alma yolları değerlendirilebilir. Uygun yol ceza soruşturması, hukuk davası ve gerektiğinde icra takibinin birlikte incelenmesiyle belirlenir.
Nişan yüzüğü ve altınlar geri istenebilir mi?
Hukuken geçerli nişanın evlilik dışında sona ermesi hâlinde alışılmışın dışındaki hediyeler TMK m.122 koşullarıyla geri istenebilir. Her eşyanın niteliği, değeri, yerel örf ve tarafların ekonomik durumu somut olayda değerlendirilir.
Manevi tazminat alınabilir mi?
Yalnızca ayrılık veya üzüntü manevi tazminat için yeterli değildir. Nişanın bozulması nedeniyle kişilik hakkına saldırı ya da bağımsız bir haksız fiil bulunması ve diğer koşulların gerçekleşmesi gerekir.
Evlilik vaadiyle dolandırıcılık şikâyete bağlı mı?
TCK m.157 ve m.158 kapsamındaki dolandırıcılık suçları kural olarak şikâyete bağlı değildir. Buna rağmen delillerin korunması ve işlemlerin izlenebilmesi için gecikmeden başvuru yapılması önemlidir.
Evlilik vaadiyle dolandırıcılıkta uzlaşma var mı?
Basit dolandırıcılık uzlaştırma kapsamındadır. Nitelikli dolandırıcılık ise uzlaştırma kapsamında değildir.
Kadın veya erkek mağdur arasında hukuki fark var mı?
Hayır. Suçun unsurları ve başvuru yolları mağdurun cinsiyetine göre değişmez. Değerlendirme, hileli davranışlar, kast, zarar, menfaat ve delillere göre yapılır.
Evlilik vaadiyle dolandırıcılık dosyalarında belirleyici olan, evliliğin gerçekleşmemesi değil; evlilik sözünün baştan itibaren maddi menfaat sağlamak amacıyla hileli bir araç olarak kullanılıp kullanılmadığıdır. İlişkinin zaman çizelgesi, mesajların tamamı, para hareketleri, sahte beyanlar ve menfaat sağlandıktan sonraki davranışlar birlikte incelenmelidir.
Ceza soruşturması, para veya hediyelerin geri alınması ve tazminat talepleri farklı hukuki koşullara ve sürelere tabi olabilir. Somut olayın hangi yola uygun olduğunun belirlenmesi için belgeler kaybolmadan dosya temelli değerlendirme yapılması önem taşır. Diğer güncel hukuki makaleleri inceleyebilir veya dosyanızın özellikleri için iletişim sayfasını kullanabilirsiniz.
